Văn hóa và con người Đài Loan: Những điều du học sinh Việt Nam cần biết

Một lời cảm ơn khi được chỉ đường, chờ người trên tàu xuống trước khi bước lên hay phân loại rác đúng nơi quy định — những việc nhỏ này cũng là một phần của hành trình du học Đài Loan. Ngoài việc chuẩn bị hồ sơ và ngoại ngữ, hiểu cách sinh hoạt tại nơi mình sắp sống sẽ giúp du học sinh Việt tự tin hơn trong những ngày đầu.

Đài Loan có những nét văn hóa gần gũi với Việt Nam, từ Tết Nguyên đán đến các hoạt động gắn với gia đình. Tuy vậy, sự quen thuộc ấy không có nghĩa mọi thói quen đều giống nhau. Người học vẫn cần thời gian quan sát, hỏi và điều chỉnh để hòa nhập.

🤝 Con người Đài Loan qua trải nghiệm của sinh viên quốc tế

Trong khảo sát sinh viên quốc tế giai đoạn 2022–2023 được Study in Taiwan công bố, 44,9% người trả lời cho biết văn hóa thân thiện, cởi mở là một yếu tố thu hút họ đến Đài Loan. Tương tác với người dân địa phương cũng là yếu tố được nhiều người nhắc đến khi đánh giá sự hài lòng về trải nghiệm du học.

Đây là góc nhìn từ một khảo sát cụ thể, không phải nhận định đại diện cho mọi người hay mọi tình huống. Khi kết bạn, làm việc nhóm hoặc sống cùng bạn cùng phòng, cách ứng xử vẫn phụ thuộc vào tính cách, hoàn cảnh và môi trường của từng người.

Với du học sinh mới, một cách bắt đầu đơn giản là chủ động chào hỏi, cảm ơn khi được giúp đỡ và diễn đạt rõ điều mình cần. Khi chưa hiểu lời hướng dẫn, hãy xin người đối diện nói chậm hoặc viết lại thay vì gật đầu cho qua. Sự chủ động giúp hạn chế hiểu nhầm và tạo cơ hội giao tiếp thực tế.

🗣️ Tiếng Trung và chữ phồn thể: Điều nên chuẩn bị sớm

Tiếng Trung phổ thông là ngôn ngữ quan trọng trong học tập và sinh hoạt tại Đài Loan; chữ phồn thể được sử dụng rộng rãi. Vì vậy, bên cạnh nghe và nói, du học sinh nên làm quen với việc đọc các thông báo, biển chỉ dẫn và nội dung thường gặp.

Nếu trước đây học chủ yếu bằng chữ giản thể, bạn có thể bắt đầu với những từ liên quan đến lớp học, ký túc xá, giao thông và ăn uống. Việc nhận diện tên trạm, địa chỉ hay hướng dẫn trên máy giặt sẽ giúp sinh hoạt thuận tiện hơn.

Ngay cả khi học chương trình bằng tiếng Anh, tiếng Trung giao tiếp vẫn là một sự chuẩn bị hữu ích. Hãy luyện các tình huống cụ thể như hỏi đường, gọi món, nhận bưu kiện và trao đổi với người quản lý chỗ ở. Không cần đợi nói thật trôi chảy mới bắt đầu giao tiếp.

🚇 Văn hóa nơi công cộng: Quan sát và làm đúng hướng dẫn

Sự tôn trọng không gian chung thể hiện rõ trong hướng dẫn sử dụng Taipei Metro. Đơn vị vận hành yêu cầu hành khách để người trên tàu xuống trước, không xả rác và nhường chỗ cho những người có nhu cầu như người cao tuổi, người khuyết tật, phụ nữ mang thai hoặc người đi cùng trẻ nhỏ.

Một điều du học sinh dễ bỏ sót là quy định về đồ ăn, thức uống. Tại khu vực cấm ăn uống của Taipei Metro, không được ăn, uống hoặc nhai kẹo cao su; uống nước cũng thuộc hành vi uống. Bạn nên cất đồ ăn và đồ uống trước khi đi vào khu vực này, đồng thời quan sát biển báo tại ga.

Khi sử dụng phương tiện công cộng ở địa phương khác, hãy kiểm tra hướng dẫn của đơn vị vận hành. Trong sinh hoạt hằng ngày, giữ âm lượng vừa phải, không chắn lối đi và xếp hàng theo chỉ dẫn là những thói quen nên thực hành từ đầu.

♻️ Đổ rác cũng cần học lại

Một khác biệt thực tế khi chuyển sang nơi ở mới là cách thu gom rác. Tại Đài Bắc, rác và vật liệu tái chế được thu gom theo địa điểm, thời gian quy định; các nhóm tái chế cũng có lịch tiếp nhận riêng.

Vì vậy, khi nhận phòng, bạn nên hỏi rõ nơi bỏ rác, cách phân loại và lịch thu gom. Nếu sống ở ký túc xá hoặc tòa nhà có khu tập kết riêng, hãy làm theo hướng dẫn của đơn vị quản lý.

Không nên áp dụng lịch của Đài Bắc cho tất cả địa phương tại Đài Loan. Cách thuận tiện nhất là lưu hướng dẫn của chính nơi mình ở và hỏi lại khi chưa biết một loại rác cần bỏ vào đâu. Hiểu việc này từ đầu giúp tránh sai sót trong sinh hoạt chung.

🍜 Chợ đêm và ẩm thực: Cơ hội khám phá đời sống địa phương

Chợ đêm là một nét nổi bật trong trải nghiệm văn hóa Đài Loan. Cơ quan Du lịch Đài Loan giới thiệu nhiều khu chợ như Ningxia ở Đài Bắc và Fengjia ở Đài Trung, nơi kết hợp ăn uống với mua sắm và các hoạt động về đêm.

Với du học sinh, đây có thể là dịp khám phá món ăn và luyện giao tiếp ngoài lớp học. Tuy nhiên, khẩu vị là chuyện cá nhân: một món được nhiều người yêu thích chưa chắc phù hợp với bạn ngay lần đầu thử.

Nếu ăn chay, dị ứng hoặc có yêu cầu riêng về thực phẩm, hãy chuẩn bị câu hỏi về thành phần món ăn. Khi gọi món, nên kiểm tra giá và khẩu phần trước khi đặt. Đồng thời, hãy phân biệt ngân sách khám phá ẩm thực với chi phí ăn uống thường ngày để dễ kiểm soát chi tiêu.

🏮 Lễ hội và tín ngưỡng: Quen thuộc nhưng vẫn có nét riêng

Tết Nguyên đán, Tết Đoan Ngọ và Trung thu là những dịp truyền thống quan trọng tại Đài Loan. Với người Việt, đây là các tên gọi quen thuộc, nhưng cách tổ chức và phong tục cụ thể có thể khác nhau.

Theo Cơ quan Du lịch Đài Loan, Tết Nguyên đán gắn với việc dọn nhà và bữa ăn đoàn tụ; Tết Đoan Ngọ có hoạt động đua thuyền rồng và ăn zongzi — loại bánh gạo nếp gói trong lá. Những hoạt động này là cơ hội để du học sinh tìm hiểu văn hóa qua trải nghiệm trực tiếp.

Đời sống tín ngưỡng tại Đài Loan cũng đa dạng. Nhiều cơ sở thờ tự truyền thống kết hợp yếu tố Phật giáo, Đạo giáo và tín ngưỡng dân gian. Khi tham quan, bạn nên quan sát hướng dẫn tại chỗ, giữ thái độ tôn trọng và hỏi trước nếu chưa rõ có được chụp ảnh hay tham gia một nghi thức hay không.

🎒 Hòa nhập từ lớp học và nơi ở

Hiểu văn hóa không chỉ là biết tên lễ hội hay món ăn. Với du học sinh, hòa nhập còn bắt đầu từ việc trao đổi lịch sinh hoạt với bạn cùng phòng, thống nhất cách làm việc nhóm và hỏi rõ yêu cầu của giảng viên.

Bạn nên giữ liên hệ với cộng đồng sinh viên Việt Nam, đồng thời tạo cơ hội kết nối với sinh viên địa phương và bạn bè quốc tế. Tham gia hoạt động của trường là một cách để có thêm trải nghiệm và thực hành ngôn ngữ.

Study in Taiwan cũng giới thiệu chương trình gia đình giao lưu Light a Match, Meet a Family, giúp sinh viên quốc tế tìm hiểu đời sống gia đình Đài Loan. Nếu quan tâm, người học có thể kiểm tra điều kiện và lịch hoạt động trên website của chương trình.

Khi gặp khó khăn về chỗ ở hoặc sinh hoạt, hãy chủ động liên hệ bộ phận hỗ trợ sinh viên quốc tế của trường. Đây là đầu mối để tìm hướng dẫn phù hợp với tình huống của bạn.

💬 Chuẩn bị cho cuộc sống du học cùng SIGE

Một kế hoạch du học phù hợp cần tính đến cả việc học và cuộc sống hằng ngày. Trước khi lựa chọn trường, học sinh và phụ huynh nên tìm hiểu ngôn ngữ giảng dạy, điều kiện ký túc xá, giao thông quanh trường và các dịch vụ hỗ trợ sinh viên quốc tế.

Bạn đang cân nhắc du học Đài Loan nhưng chưa hình dung rõ mình sẽ học và sống như thế nào? Liên hệ SIGE để trao đổi về lựa chọn trường, lộ trình ngoại ngữ và những nội dung cần chuẩn bị trước khi lên đường.